Onderwerpen

Antimicrobial Stewardshipmonitor


Doelstelling
De antimicrobial stewardshipmonitor rapporteert over:
a) De kwaliteit van het gebruik van antimicrobiële middelen
b) De kwaliteitsbewaking van het gebruik van antimicrobiële middelen, d.w.z. de activiteiten die Nederlandse A-teams verrichten om de kwaliteit te meten en te verbeteren.

De SWAB beoogt hiermee:
a) Ziekenhuizen te ondersteunen bij het verkrijgen van spiegelinformatie over de kwaliteit van het gebruik van hun antimicrobiële middelen
b) Ziekenhuis overstijgende verbeterpunten te identificeren om de implementatie van antimicrobial stewardshipprogramma’s te optimaliseren
c) Inzicht te krijgen in effectieve stewardshipinterventies

Dataverzameling
Met een jaarlijkse vragenlijst worden de activiteiten die Nederlandse A-teams verrichten om de kwaliteit te meten en te verbeteren geïnventariseerd. Informatie over de kwaliteit van het gebruik van antimicrobiële middelen worden in samenwerking met de IT-afdelingen van het ziekenhuis, het A-team en een dataverwerker uit het EPD geëxtraheerd, verwerkt en geanalyseerd. Uitkomsten worden in de vorm van spiegelinformatie teruggegeven aan de A-teams, waarbij zij hun prestaties kunnen vergelijken met die van hun collega ziekenhuizen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van reeds vastgelegde gegevens. Denk hierbij aan de antibioticavoorschriften, hoofdbehandelaar, de beoordeling van het A-team over de juistheid van voorschriften. Handmatige invoer is niet nodig waardoor de registratielast wordt voorkomen. Door toename van het aantal gestructureerde gegevens in het EPD de komende jaren (bijv. de indicatie van een voorschrift), zal de bruikbaarheid van deze informatie verder toenemen.

Inhoud
Wat betreft de kwaliteit van het gebruik van antimicrobiële middelen heeft de antimicrobial stewardshipmonitor zich tot nu toe gericht op reservemiddelen, iv-orale switch en bedside consulten bij patiënten met een S. aureus bacteriëmie. Het is gebleken dat daadwerkelijk kwaliteitsindicatoren berekend kunnen worden hiermee, mits het A-team oordeel gestructureerd vastgelegd is in het EPD. Een voorbeeld is het percentage reservemiddelen dat terecht is voorgeschreven. Daarnaast is het mogelijk om maten van kwantitatief gebruik zodanig te analyseren dat deze ook informatie verschaffen over kwaliteit. Denk hierbij aan de gemiddelde intraveneuze toedieningsduur van antibiotica of de verdeling van de antibioticakeuzes voor een bepaalde infectieziekte.

De inventarisatie van de kwaliteitsbewaking van het gebruik van antimicrobiële middelen richt zich  de activiteiten die Nederlandse A-teams verrichten om de kwaliteit te meten en te verbeteren. Dit gaat bijvoorbeeld om randvoorwaarden als personele bezetting en financiering van het A-team als om monitoringsactiviteiten zoals ‘prospective audit and feedback’.

Toekomstige ontwikkelingen
De komende jaren hebben de komende aspecten prioriteit:
a) Integratie van verschillende kwaliteitsregistraties
De integratie van de verschillende kwaliteitstregistraties op het gebied van antimicrobial stewardship en de bestaande surveillance van het totale gebruik van antibiotica kan de opbrengst verhogen en verlaagt daarnaast de administratiedruk voor de zorgverleners. Wat betreft de kwaliteitsregistraties zijn dit -naast de antimicrobial stewardshipmonitor- de S. aureus bacteriëmie registratie en de pilot ‘juist gebruik van antibiotica’. De S. aureus bacteriëmie registratie is in 2018/2019 opgezet volgens dezelfde principes als de stewardshipmonitor: hergebruik van reeds vastgelegde gegevens uit het EPD. Dit project is gefinancierd met SKMS gelden en hierbij zijn de overige andere partijen betrokken geweest: NVVC, NVVM, NVZA, NVT, NVIC, NIV en IQ Healthcare. Deze registratie heeft als doel om inzicht verkrijgen in de kwaliteit van de behandeling van patiënten met S. aureus bacteriëmie en het geven van stuurinformatie aan individuele ziekenhuizen. De pilot ‘Juist gebruik van antibiotica’ richt zich op het ontwikkelen van gestandaardiseerde indicatielijsten gekoppeld aan antimicrobiële voorschriften in de ziekenhuis-medicatievoorschrijfsystemen/EPD’s. Met een betrouwbare extractie en analyse van de combinatie van antimicrobiële voorschriften en indicaties wordt beoogd om ‘guideline compliance’ vast te stellen.

b) Uitbreiding indicatoren
De huidige rapportage bevat indicatoren over het juist gebruik van reservemiddelen, tijdige iv-orale switch en bedside consulten bij patiënten met een S. aureus bacteriëmie. De indicatoren zullen voor deze verschillende stewardshipdoelen uitgebreid worden en indicatoren voor andere stewardshipdoelen zullen worden toegevoegd. Daarnaast zal geëxploreerd worden hoe kwantitatieve maten beter gebruikt kunnen worden om inzicht te genereren in de kwaliteit van het gebruik (zie inhoud).

c) Rapportage van spiegelinformatie
Momenteel gebeurt de terugkoppeling in de vorm van een schriftelijke rapportage. Een interactief dashboard is in ontwikkeling en zal begin 2021 beschikbaar zijn.

d) Groei van aantal deelnemende ziekenhuizen de komende jaren

Stichting Werkgroep Antibioticabeleid

De Stichting Werkgroep Antibiotica Beleid (SWAB) is in 1996 opgericht op initiatief van de Vereniging voor Infectieziekten, de Nederlandse Vereniging voor Medische Microbiologie en de Nederlandse Vereniging voor Ziekenhuisapothekers. De SWAB beoogt de kwaliteit van het antibioticagebruik in Nederland te optimaliseren teneinde een bijdrage te leveren aan de beheersing van resistentie-ontwikkeling en aan beperking van de kosten en andere negatieve effecten van antibioticagebruik.

SWAB maakt gebruik van cookies

In onze privacy statement leest u meer over ons cookiebeleid.